ABD-İran gerilimi ve Orta Doğu’daki arz endişeleri Brent petrolde yükselişe neden oldu. Suudi Arabistan’daki saldırılar da fiyatları destekliyor.
Brent petrolün varil fiyatı, ABD ile İran arasındaki artan gerilim ve Orta Doğu’daki arz güvenliğine ilişkin endişeler nedeniyle 98,47 dolara yükseldi. Dün 98,06 dolara kadar çıkan Brent petrolün vadeli işlemleri, günü 97 dolar seviyesinde tamamlamıştı.
Sabah saat 09.40 itibarıyla Brent petrolün kasım vadeli işlemleri, kapanışa göre yüzde 1,5’lik bir artışla 98,47 dolardan işlem gördü. Aynı zaman diliminde Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün ekim vadeli işlemleri ise 93,87 dolar olarak kaydedildi.
Petrol fiyatlarındaki bu yükselişin temel nedenleri arasında, ABD ve İran arasındaki tansiyonun yükselmesiyle Orta Doğu’daki petrol arz güvenliğine yönelik endişelerin artması gösteriliyor. Ayrıca, Hürmüz Boğazı’ndaki petrol taşımacılığının yavaşlaması da fiyatlar üzerinde etkili oldu.
İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Muhsin Rızai, ABD’nin İran’a yönelik ablukasına misilleme olarak Basra Körfezi genelinde bir “yasak bölge” oluşturacaklarını duyurdu. Rızai, Tahran’ın bölgedeki ABD güçlerine yönelik “operasyonel yaklaşımının köklü biçimde değiştirildiğini” belirtti.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, İran ve Umman’ın Hürmüz Boğazı’nda güvenli denizcilik rotası belirlenmesi konusunda anlaşmayı nihai hale getirme aşamasında olduğunu açıkladı. İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf ise ABD’nin İran’a ait petrol tankerlerini hedef alması durumunda, bölgedeki Amerikan petrol ve doğal gaz şirketlerini hedef alacakları uyarısında bulundu.
Piyasalar, devam eden çatışmaların enerji altyapısını ve bölgedeki deniz taşımacılığını hedef alma ihtimalini göz önünde bulundurarak, petrol arzında daha büyük kesintilerin yaşanabileceği endişesiyle fiyatların yükselmesini destekliyor.
Bu arada, Suudi Arabistan Enerji Bakanlığı, ülkenin güneyindeki bazı enerji tesislerinin hedef alındığını ve bazı bölgelerde yangın çıktığını bildirdi. Uluslararası basında yer alan haberlere göre, Suudi Aramco’nun Cizan’daki tesislerinin tekrar hedef alınması, petrol arzına ilişkin endişeleri daha da artırdı. Temmuz ayında Kızıldeniz kıyısında Yemen sınırına yakın Cizan Rafinerisi’ne yapılan saldırının ardından petrol sevkiyatları önemli ölçüde azalmış, ağustos ayında ise rafineriden ihracat yapılmadığı kaydedilmişti.
Analistler, Orta Doğu’daki mevcut krizin 2027 yılına kadar uzayabileceği öngörüsüyle petrol fiyatlarına ilişkin tahminlerini yukarı yönlü revize etmeye başladılar. Piyasalar, savaş öncesi petrol sevkiyat seviyelerine tam dönüşün 2027’nin ilk çeyreğinin sonları veya ikinci çeyreğin başlarından önce gerçekleşmesini beklemiyor.
Teknik olarak Brent petrolde 98,55 dolar seviyesinin direnç, 97,28 dolar seviyesinin ise destek olarak izlenebileceği belirtiliyor.
