FAO’nun son raporuna göre, küresel gıda fiyatları mayısta gerilerken, tahıl fiyatlarında yükseliş dikkat çekti. Üretim tahminlerinde ise revizyona gidildi.
Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), küresel gıda fiyatlarının mayıs ayında bir önceki aya göre yüzde 0,2 gerileyerek 130,8 puana indiğini açıkladı. Bu düşüşe rağmen, endeks geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 2,9’luk bir artış gösterdi.
Mayıs ayında tahıl fiyat endeksi bir önceki aya göre yüzde 2,6 artış gösterdi. Bu yükselişte küresel yakıt ve gübre maliyetlerindeki artışlar ile olumsuz hava koşulları etkili oldu. Küresel buğday fiyatları aylık yüzde 3,4, yıllık bazda ise yüzde 7,8 oranında arttı. Mısır fiyatları aylık yüzde 1,9 artarken, pirinç endeksi Asya’daki hava koşulları endişeleri ve ham petrol fiyatlarındaki yükselişle yüzde 2,7 arttı.
Bitkisel yağ fiyat endeksi mayıs ayında yüzde 4,6 gerileyerek 2026 yılının ilk aylık düşüşünü kaydetti. Palm yağı fiyatları küresel ithalat talebinin zayıflayacağı beklentisi ve ham petrol piyasasındaki belirsizlikler nedeniyle düşerken, soya, kanola ve ayçiçeği yağı fiyatlarında arz durumuna bağlı değişkenlikler yaşandı.
Şeker fiyat endeksi mayısta yüzde 7,5 yükseliş gösterdi. Brezilya’da şeker üretiminin etanol üretimine yönlendirilmesi beklentisi ve El Nino hava olayının Hindistan ile Tayland’daki üretime yönelik oluşturduğu riskler fiyatları yukarı çekti. FAO Süt Ürünleri Fiyat Endeksi ise uluslararası tereyağı fiyatlarındaki gerilemenin etkisiyle bir önceki aya göre yüzde 0,5 düştü.
Büyükbaş hayvan eti fiyatları Çin ve ABD’den gelen güçlü ithalat talebiyle yükselirken, Avrupa Birliği’ndeki bol arz ve zayıf talep nedeniyle domuz eti fiyatları geriledi. FAO Et Fiyat Endeksi, bu dalgalanmalarla birlikte yüzde 0,1’lik sınırlı bir artış kaydetti.
FAO Piyasalar ve Ticaret Birimi Direktörü Boubaker Ben-Belhassen, küresel gıda emtia piyasalarının dirençli kaldığını ancak yükselen tahıl fiyatlarının hava koşulları, enerji ve girdi piyasalarındaki aksamalara karşı kırılganlığı artırdığını belirtti. Ben-Belhassen, Hürmüz Boğazı gibi önemli ticaret yollarını etkileyen belirsizliklerin gübre kullanımını azaltabileceğini ve ek baskı oluşturabileceğini vurgulayarak uluslararası koordineli eylem ihtiyacına dikkat çekti.
FAO’nun Tahıl Arz ve Talep Özeti Raporu’na göre, küresel tahıl üretiminin 2026/2027 sezonunda, buğday hasadındaki düşüş nedeniyle yıllık bazda yüzde 2 azalarak 2 milyar 982 milyon tona gerilemesi bekleniyor. Küresel tahıl kullanımının ise aynı dönemde yüzde 0,6 artacağı tahmin ediliyor.
Dünya tahıl stoklarının pirinç envanterindeki düşüşle yüzde 0,3 oranında hafif daralma göstermesi öngörülüyor. Küresel tahıl stok-kullanım oranının ise yüzde 31,7 ile önceki seviyesine yakın kalması bekleniyor.
